Boekbespreking – Managers zijn struisvogels

Tijdens een masterclass veranderkunde, waar zowel het paradigma van geplande verandering als dat van organisatiedynamica aan de orde kwamen, werd ik geattendeerd op het boek “Managers zijn struisvogels” van Camps, Stoker en Jurgens. Het is het verslag van een wetenschappelijk onderzoek naar gedrag van managers met betrekking tot zogenaamde managerial no-go areas (MNGA). Deze komen zeker aan de orde bij verandertrajecten en ik heb het boek dan ook met die bril op gelezen.

In verandertrajecten ligt het initiatief vaak bij het management. Externe factoren, zoals marktontwikkelingen, toenemende concurrentie of gevolgen van de toenemende globalisering vormen een aanleiding, even zoals interne organisatievraagstukken dat kunnen zijn. Geplande veranderingen gaan nogal eens gepaard met een expressie van het “oerconflict” tussen management en medewerkers. Dit is bij een uitstek een voorbeeld van een MNGA. Managers die op dit gebied vluchtgedrag vertonen tasten de mogelijke effectiviteit van verandertrajecten aan. Het is dan ook zaak voor een adviseur op het gebied van veranderkunde om hier rekening mee te houden. De auteurs hebben de vragenlijst die zij in het kader van hun onderzoek hebben voorgelegd aan 100 managers als bijlage in het boek opgenomen. Aan de hand ervan kunnen de MNGA in kaart worden gebracht.

Een ander voorbeeld van een een type MNGA is iets dat de auteurs in navolging van Merton “ritualisering” noemen. Dit is vluchtgedrag in de vorm van “vermijding door niet de doelen centraal te stellen, maar door (op een minimale manier) te voldoen aan verplichte handelingen of activiteiten” (pagina 27). De auteurs voegen hieraan toe: “Je zou kunnen zeggen dat het INK systeem, of kwaliteitssystemen in het algemeen, voor dit type vluchters als een geschenk uit de hemel moet zijn gekomen”. Dit vind ik een interessante observatie, die resoneert met mijn ervaring dat er managers zijn die een kwaliteitssysteem wel naar de letter, maar niet naar de geest volgen. Hiermee worden doelstellingen, die worden ondersteund door het kwaliteitssysteem (dat immers met dat oogmerk is opgezet), in mindere mate gehaald.

Het onderzoek toont tevens een relatie aan tussen macht, self-entitlement en transactioneel leiderschap. Self-entitlement wordt gestimuleerd door zaken als management by objectives (MBO) en key performance indicators (KPI’s).

Het boek is opgebouwd uit acht hoofdstukken. Vijf ervan zijn geschreven door Theo Camps, een door Bert Jurgens en twee door Janka Stoker, in samenwerking met een aantal andere auteurs. Het laatste hoofdstuk, getiteld “Op zoek naar balans” is door de drie auteurs gezamenlijk geschreven. De verschillende hoofdstukken zelf vind ik niet helemaal in balans. De toonzetting verschilt en ik heb de indruk dat de verschillende stukken bewerkingen zijn van eerder geschreven artikelen, maar nu in de context van het onderzoek zijn geplaatst. Niettemin is dit een zeer inzichtelijk boek, is het een goede basis voor verder interessant onderzoek en kan ik het iedereen die belangstelling heeft voor de invloed van managers op hun organisaties, inclusief die op verandertrajecten, beslist aanraden!

Titel Managers zijn struisvogels (156 pagina’s)

Auteur(s) Theo Camps; Janka Stoker; Bert Jurgens

Uitgeverij Reed Business, 2008

ISBN 9-789035-229990

Prijs Euro 26,25

Jasper Doornbos

Senior Consultant Management of Change

CMMI Expert

Advertisements

About André Heijstek

Rijnlands / Agile verbeteren van software ontwikkeling
This entry was posted in boekbespreking, Verandermanagement. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s